عهد عتيق و عهد جديد، رساله‌اي در باب رموز فلسفه‌ٴ يوناني‌، رساله در رد امم ضاله‌، منظومه‌اي‌ در باب تقويم‌، نامه‌ها، اشعار، و غيره نوشت‌. مهم‌ترين تأليف ديني‌اش را به نام مرواريد در 1297 ـ 1298، تأليف كرد، كه پنج باب است‌: خدا، آفرينش‌، احكام مسيحيت‌، قرباني‌ها، تجسم دنياي‌ آينده‌. او خود اين كتاب را در 1312، به زبان عربي ترجمه كرد، و عمروبن متي در مَجدَل‌ قسمت‌هاي زيادي از آن را نقل كرده است‌. مهم‌ترين فعاليت شعري او سرودن منظومه‌ٴ بهشت‌ عدن بود، كه شامل پنجاه قطعه است‌، و احتمالاً از مقامات حريري الهام گرفته شده‌؛ او اين كتاب‌ را در 1291 تأليف كرد، و در 1316، بر آن شرح نوشت و به تنظيم مجدد آن پرداخت‌. در 1298، فهرستي از آثار ديني و كتب مقدس مسيحي تدوين كرد (كه در پايان آن فهرست آثار خود را آورده‌.) شرحي بر نامه‌ٴ ارسطو به اسكندر در باب كيميا نوشت‌. مجموعه قوانين او معادل‌ نسطوري كتاب الهدايه‌ٴ ابوالفرج است‌. در 1315 ـ 1316، جدولي از فرايض و قوانين مسيحي‌ تنظيم كرد.
درباره‌ٴ ايوان ارزنجاني ¿ فصل رياضيات‌.

و. چين‌

قوبيلاي قاآن‌1

امپراتور مغولي چين‌، كه احتمالاً در 1214، زاده شد. از 1260 تا هنگام مرگش در 1294، بر چين حكم راند. در 1271، سلسله‌ٴ امپراتوري يوآن را تأسيس كرد. او نوه‌ٴ چنگيزخان و برادر زاده‌ٴ اوگتاي بود. در حالي كه برادرش مَنگو بر امپراتوري مغول فرمان مي‌راند (1248 ـ 1259)، اداره‌ٴ امور ايالت چين بدو واگذار شد (251 به بعد). پس از مرگ منگو، او تاج و تخت را به دست‌ آورد، و خيلي زود، به گشودن ايالتي پرداخت كه در جنوب يانگ تسه كيانگ تحت سلطه‌ٴ سلسله‌ٴ سونگ جنوبي قرار داشت‌. در سال 1279، فرمانرواي سراسر چين شده بود، و قلمرواش تا عربستان‌، روسيه و لهستان امتداد داشت‌. از سوي ديگر، لشكركشي‌هايش بر ضد ساير كشورهاي شرقي ــ ژاپن (1274، 1280 ـ 1281)، برمه‌، هندوچين (1278)، كامبوج‌، حتي‌ جاوه (1294) ــ به شكست انجاميد.
در 1267، فرمان داد در خانبالغ (شهرخان‌، در محل شهر كنوني پئي‌پينگ‌) پايتخت تازه‌اي‌ بسازند. پايتخت تابستاني او قراقوروم بر كرانه‌ٴ اورخون در مغولستان بود.

1. Kublai-Khan. حرف اول نام او را در عربي با ك‌، ق‌، و خ نوشته‌اند. خان يك عنوان شاهانه‌ٴ تركي است‌، كه مغول اقتباس كردند. قوبيلاي همان خان بزرگ‌ است كه در 1274، ماركوپولو را به حضور پذيرفت‌، و كولريج از او به صورت Kubla Khan نام مي‌برد. چينيان او را Shih Tsu و ژاپنيان Koppitsuretsu مي‌خواندند.