بيشتر تجارت خود را، به‌ويژه تجارت شيشه‌ٴ ارزان را، از دست داد، بااين‌همه برتري هنري آن‌ دست‌كم تا سده‌ٴ شانزدهم بي‌رقيب ماند.
تا اينجا ما بيشتر از شيشه‌ٴ مربوط به ظرف‌هاي شيشه‌اي سخن گفتيم‌. پنجره‌هاي داراي شيشه‌ٴ مينايي در فرانسه‌، احتمالاً تحت تأثير بيزانس و از راه تجارت با ليموژ، پديد آمد. قديم‌ترين‌ شيشه‌ٴ مينايي قابل استناد از طرف سوژا (دوازدهم ـ 1) به كليساي سن دني اهدا شده بود و ساختن شيشه‌هاي مشابهي تا اواسط سده‌ٴ سيزدهم ادامه داشت‌، هم چنان كه از نمونه‌هاي آنگار، سان‌، شارتر، بروژ، كانتربري‌، لينكلن‌، ساليزبري و غيره بر مي‌آيد (هارتشورن ص 125، 1897). بسياري از پنجره‌هاي نقاشي‌شده‌ٴ انگلستان از فرانسه وارد شده بود، ولي برخي‌شان هم ساخت‌ خود انگلستان بود.
مقارن آغاز سده‌ٴ چهاردهم سبك و روش نقاشي روي شيشه در فرانسه تغييركيفي يافت‌. اميل‌ مال مي‌گويد: ((از جاي‌گزين ساختن شيشه‌ٴ قرن چهاردهم به جاي شيشه‌ٴ قرن سيزدهم خودداري‌ شد.))1 (براي شرح كاملي درباره‌ٴ تفاوت آنها كه هم جنبه‌ٴ هنري داشت و هم جنبه‌ٴ فني نگاه كنيد به‌ تحقيقات مال‌). اختلاف سبك تاحدي با تغييرات معماري مربوط بود (پنجره‌هاي گوتيك به‌ قاب‌هاي باريك‌تري تقسيم مي‌شد و ارتفاع آنها پيوسته بيشتر مي‌شد) و تاحدي هم با امكان‌ تهيه‌ٴ قطعات بزرگ‌تر شيشه‌. ازاين رو، شيشه‌ٴ مينايي ديگر خصلت كاشي‌كاري اوليه را از دست‌ داد. استادان سده‌ٴ چهاردهم از رنگ‌هاي تازه‌اي استفاده كردند، زيرا ظاهراً علاقه‌ٴ كم‌تري به‌ رنگ‌هاي تند سده‌ٴ گذشته داشتند و تركيباتي از رنگ‌هاي زرد، سفيد و خاكستري را مي‌پسنديدند. سازندگان شيشه‌هاي مينايي به استفاده‌ٴ افراطي از شيشه‌ٴ سفيد (آيا اين به خاطر آن‌ بود كه شيشه‌ٴ سفيدِ خوب چيز نسبتاً تازه‌اي بود؟) و يك رنگيزه‌ٴ اختراعي نو، يعني زرد نقره‌اي‌ پرداختند. اين روش واقعاً جديدي بود، چون تمام شيشه را رنگ نمي‌كردند، بلكه آن‌ قسمت‌هايي را كه رنگ زرد مورد نظر بود با ورقه‌ٴ نازكي از گل اخراي زرد مخلوط با كلرور نقره‌ مي‌پوشاندند، سپس شيشه را بار ديگر مي‌پختند و نقش زرد در سطح آنها نمايان مي‌شد.2 اين‌ روش ساده مورد سوء استفاده قرار گرفت و بدان سبب شيشه‌هاي سده‌ٴ چهاردهم به‌علت وجود

1. اميل مال در (Andre Michel: Histoire de l'art (2, 502, 1906 ، درباره‌ٴ روش نقاشي‌، نك‌(D. V. Thompson (1936.
2. كشف استفاده از رنگ زرد را اغلب به ياكوب گريزينگر (1407 ـ 1491 معروف به ياكوب اولمي‌) نسبت مي‌دهند، كه اهل اولم بود و به عنوان راهب‌ دومينيكي و نقاش شيشه در بولونيا مي‌زيست و در آنجا يك مكتب نقاشي شيشه پديد آورده و در همان‌جا درگذشت‌. جاكومو آلمانوي ايتاليايي او را ياكوب‌ اولمي نيك‌بخت ناميده
(ADB 9, 667-68, 1879). قطعات شيشه‌هاي معرقي كه تاكنون نگه‌داري شده‌، ثابت مي‌كند كه فرانسويان يك قرن پيش از او از رنگ‌ زرد نقره‌اي استفاده مي‌كرده‌اند.