اين حال بهتر است از اين تسميه خودداري كنيم‌، چون امكان دارد با پزشكي به همين نام كه در نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ پانزدهم‌، برآمد اشتباه شود.
جراح ايتاليايي شاگرد روجر سالرنويي‌. در اوايل سده‌ٴ سيزدهم‌، در پارما و بولونيا برآمد. وي‌ رساله‌ٴ رولاندو 1، را نوشت كه تهذيبي از رساله‌ٴ جراحي روجر است‌، ولي خيلي بيش از يك شرح‌ و تهذيب است و نفوذ عميق علوم تجربي را نشان مي‌دهد.
در نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ سيزدهم‌، چهار استاد شرح مفصلي بر هر دو رساله‌ٴ روجر و رولاندو نوشتند، احتمالاً به زبان فرانسه‌2، كه گرايش‌هاي تجربي در آن باز هم بيشتر به چشم مي‌خورد.
رساله‌ٴ رولاندو دست كم يك بار به عبري ترجمه شد. يك متن عبري كتاب سرطان و طاعون‌ نام دارد، و ديگري كتاب رولاند.

جوواني ياماتوس‌3

جراح ايتاليايي كه در زمان رولاندي پارمايي‌، احتمالاً در حدود 1230 ـ 1252، در جنوب ايتاليا (سودهوف‌) برآمد. وي كلياتي درباره‌ٴ جراحي نوشت در نه كتاب‌، كه بيشتر براساس تأليف روجر و در عين حال مبتني بر مشاهدات شخصي بود.

اوگوي بورگونيايي‌

اوگوي اهل لوكا (در توسكاني‌)4 پزشك و جراح ايتاليايي‌. در ربع سوم سده‌ٴ دوازدهم زاده شد، در 1214 و بعد از آن‌، در بولونيا برآمد، در 1219، صليبيان بولونيايي را تا شام و مصر همراهي كرد و در محاصره‌ٴ دمياط توسط ژان دوبريان شركت كرد. در حدود 1252 ـ 1258، در سن پيري‌، احتمالاً در بولونيا، درگذشت‌.
او را مي‌توان بنيانگذار مكتب جراحي بولونيا (حدود 1214) ناميد. تسهيلات فراواني در معالجه‌ٴ دررفتگي‌ها، شكستگي‌ها و جراحت‌ها بدو منسوب است‌، هم‌چنين تصعيد ارسنيك‌.
سه پسر از چهار پسر او پزشك بودند، ولي تنها يكي از آنان به نام تئودوريك شهرت يافت‌ (البته در صورتي كه تئودوريك پسر او باشد، و اين مسلم نيست‌). اگر هم غيرممكن نباشد، مشكل بتوان گفت دقيقاً كدام اصلاحات از اوگو و كدام‌ها از پسرش تئودوريك است‌.

Chirurgia rolandina .1
Glossulae quatour magistrorum super chirurgiam Rogerii et Rola.nd .2
Joannes Jamatus, Jamaticus, Jammarius, Jamerius .3
Hugh Borgognoni, Ugo da Luc.ca .4