يانگ چن جن‌1 به معني قديس هوا يانگ هم خوانده مي‌شد. در 451 در مولينگ‌، كيانگ‌سو، در نزديكي نانكينگ زاده شد؛ در پاي‌تخت چئي امپراتور كائو تي برآمد؛ در 492 به كوه‌هاي‌ هوايانگ پناه برد؛ در 536 درگذشت‌. تائويي‌، پزشك و كيمياگر چيني‌. او يكي از مهم‌ترين‌ رساله‌هاي طبي قديم را در باب ادويهٴ مفرده تأليف يا تحرير كرد، به نام مينگ - ئي - پيه - لو 2 و به365 دارويي كه در شن نونگ پن - تسئائو (نك نيمهٴ اول سدهٴ چهارم ق م‌) ذكر شده‌، 365 داروي‌ جديدي را اضافه كرد، كه به وسيلهٴ پزشكان بزرگ سلسله‌هاي هان و وئي تجويز شده بود. پيه - لو به ليانگ‌، امپراتور وئي‌، اهدا شده بود، كه او از 502 تا 549 سلطنت كرد. رساله‌اي به نام پن - تسئائو چينگ چو 3 در ادويهٴ مفرده‌، و آثار طبي ديگري هم نوشت‌.
او در 489 يا پس از آن‌، مهم‌ترين اثري را كه به باطني‌ترين و خيالي‌ترين جنبه‌هاي آيين‌ تائويي اختصاص دارد و به اظهار نوابغ‌، يا چن - كائو 4، موسوم است‌، تحرير كرد. بالاخره‌، رساله‌اي نوشت به نام تائو - چين - لو 5 در باب ساختن شمشيرهاي معروف‌.
در مورد رسالهٴ چياسسو - هسيه در باب تغذيه‌، يادداشت مرا در فقرهٴ يب ببينيد.

ي‌. تاريخ‌نويسي بيزانسي‌، لاتيني‌، سرياني و چيني‌

هسوخيوس ملطي‌

هسوخيوس‌6 ملطي كه به مصور7 هم معروف است‌، در زمان يوستينيان برآمد. مورخ و لغت‌نويس بيزانسي‌. مؤلف تاريخ جهان در شش كتاب‌، از زمان ميلوس شاه آشور تا سال 518؛ و تاريخ بيزانس از 518 تا حدود 530؛ هم‌چنين مؤلف واژه‌نامهٴ يوناني كه حاوي شرح حال‌ برجسته‌ترين نويسندگان يونان هم بوده است (تنها منتخباتي از اين آثار مانده است‌).
در مورد فعاليت تاريخي كاسيودوروس يادداشت مرا در فقرهٴ ج ببينيد.

وقايع‌نامه‌هاي سرياني‌

در سدهٴ ششم ادبيات سرياني به اوج خود رسيد، قديم‌ترين آثار تاريخي موجود در آن زمان‌ مربوط به همان ايام است‌. وقايع‌نامه‌اي شامل حوادث مربوط به 495 تا 506 در 507 در ادسا به‌

Hua-yang Chen jen .1
2 Ming-i-pieh-lu. ، به معني گزارش‌هاي ويژهٴ پزشكان بزرگ كه اغلب به پيه - لو مختصر مي‌شود، به معني گزارش‌هاي ويژه‌.
3 Pen-ts'ao ching-chu. ، ممكن است اين عنوان ديگر نخستين اثرش باشد.
Chen-kao .4
Tao-chien-lu .5
Hesychios .6
illustris .7