گريگوريوس قرنطي‌1

مطران قرنطه كه احتمالاً در نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ دوازدهم و آغاز سده‌ٴ سيزدهم‌، برآمد. نحوي بيزانسي‌ كه به شهرتي رسيد. كتابي در باب لهجه‌هاي يوناني نوشت‌؛ شرحي بر تأليف هرموگنس‌2 در باب‌ روش سخنوري‌؛ و رساله‌ٴ كوچكي در باب نحو.

و. لاتيني‌

هوگوتيو3

استاد حقوق شرع در بولونيا، اسقف فرارا از 1191 تا 1212. واژه‌نامه‌نويس لاتيني‌. يك واژه‌نامه‌ٴ اشتقاقي نوشت كه در شمار كتاب‌هاي درسي اصلي قرون وسطا، درآمد. پترارك او را همراه با پريسكيانوس (نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ ششم‌) بزرگ‌ترين دستوريان مي‌شمرد. با اين همه هوگوتيو يوناني‌ نمي‌دانست‌. او واژه‌هاي يوناني را من‌غيرمستقيم از طريق آثار پاپياس لومباردي (نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ يازدهم‌)، و ازبرن انگليسي (آوازه‌اش در 1090) ــ كه هردو مانند او يوناني نمي‌دانستند ــ يا از مراجع آنان نقل كرده است‌. چيزي از اين بهتر فقر و فرسودگي فكري دنياي لاتيني را توصيف‌ نمي‌كند.
درباره‌ٴ هيلدگارد، و الكساندر نكام ¿ فصل هجدهم مربوط به زمينه‌ٴ فلسفي‌.
درباره‌ٴ احياي آثار كلاسيك لاتيني‌، زبان لاتيني‌، و شعر لاتيني‌، موضوعي كه خارج از زمينه‌ٴ بحث ماست‌، ¿ كتاب هاسكينز.4

ز. زبان‌هاي محلي‌

¿ يادداشت‌ها درباره‌ٴ تروبادورها، مينه‌سينگرها، منظومه‌ٴ نيبلونگن و رنارد روباه در فصل هجدهم‌ مربوط به زمينه‌ٴ فلسفي‌.
يادداشت‌هاي درباره‌ٴ حماسه‌ٴ ال‌سيد و داستان ايگور در فصل بيست و پنجم مربوط به‌ تاريخ‌نويسي‌.

Gregorios of Corinth .1
2 .اين هرموگنس خطيبي پيشگام بود كه در زمان ماركوس اورليوس (نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ دوم‌)، برآمد و رساله‌هايي نوشت باهمان ويژگي درخشان متوسطبودن‌، كه‌ موجب موفقيت مي‌شود. ¿
Maurice Croiset, Histoire de la litterature grecque, vol. 5, pp. 631-634, 1899 ,
Hugutio of Pisa, Uguccione Pisano .3
C. H. Haskins, The Renaissance of the twelfth century, pp. 93-192, Mass. ,Cambridge, 1927; Isis, 10, pp. 62-65 .4