زنون كيتيومي‌1

زنون‌، كه در حوالي اواخر قرن برآمد، در حدود 336 زاده شد، و در حدود 264 درگذشت‌. او فيلسوف و بنيان‌گذار مكتب رواقي‌2 در آتن بود.3 سر و صورت يافتن كامل فلسفهٴ رواقي قريب‌ يك قرن طول كشيد، ولي احتمال دارد كه اصول اساسي آن تقريباً به وسيلهٴ زنون تثبيت شده‌ باشد. (آثار او مفقود شده و قضاوت نهايي ممكن نيست‌.) مكتب جديد عميقاً تحت تأثير عقايد هراكليتوس و سقراط بود. تعليمات آن تلفيقي از ماده‌گرايي و وحدت وجود بوده‌. سه بخش‌ عمدهٴ فلسفه (يا معرفت‌) عبارت است از فيزيك‌، منطق‌، و اخلاق‌، كه فيزيك بنيان‌، منطق بنا، و اخلاق غرض آن است‌. رواقيان وجود نيروها و كشش‌ها را در همه جا موازي با ماده تصور مي‌كردند(چون همه چيز حتي روح هم‌، جسماني است‌). اين كشش‌ها علت بسط و قبض عالم‌ است‌.
اين عقيدهٴ سقراط كه فضيلت دانش است‌، توسعه يافت‌؛ خير حقيقي در زيستن بر وفق عقل‌ يا طبيعت است‌، كه طبيعت خود عقل جهان است‌، ولي اين خود مستلزم معرفت كافي از طبيعت‌ است‌. اين آنان را ناگزير ساخت كه به تعادل (افلاطوني‌) ميان عالم اكبر و عالم اصغر بپردازند و به‌ مكاشفه و توسل به غيب سخت توجه كنند. بالاخره‌، آيين رواق جهان‌ْوطني بود، و قديم‌ترين‌ مكتب فلسفي بود كه يك مفهوم اخلاقي بين‌المللي را گسترش داد. تأثير آن بر پيش‌رفت‌ اخلاقيات قابل تخمين نيست‌. اين مكتب‌، پژوهش علمي را، مخصوصاً در زمينهٴ دستور زبان (به‌ خاطر علاقهٴ آنان به تحليل‌هاي منطقي‌)، تاريخ‌، باستان‌شناسي‌، و جغرافيا، تسريع كرد.

فلسفهٴ چيني منسيوس‌4

منسيوس در ايالت تسو5، شانتونگ‌6 امروزي‌، در 372 زاده شد، در 289 درگذشت‌، و در تسو هسي‌ين‌7، در ين - چو فو8، در شانتونگ به خاك سپرده شد. او فيلسوف چيني‌، شاگرد كئونگ‌ چي (نك سدهٴ پنجم‌) و بزرگ‌ترين نمايندهٴ مكتب كنفوسيوس بعد از كنفوسيوس بود. مجموعهٴ

1 Zeno of Citium. ، كيتيوم در قبرس است‌.
Stoic school .2
3 .تعليم در رواق منقش در محل بازار آتن صورت مي‌گرفت‌. نام مدرسه از آن مأخوذ است‌.
4 Mencius. صورت لاتيني شدهٴ Meng Tzu به معني منگ حكيم‌. منگ لقب او بود، و نامش كئو (K'o). اين نام را نبايد نوشت يا ذكر كرد. لوحهٴ او در معبد كنفوسيوس پذيرفته شد، او يكي از ((چهار شريكان استاد)) است‌. او را اغلب پيام‌بر دوم Moshi ، مي‌نامند، ژاپنيان او را Ya Sheng مي‌خوانند.
Tsou .5
Shantung .6
Tsou hsien .7
Yen-chou fu .8