39. ترجمه‌ٴ رساله‌ٴ ناشناس عربي درباب هندسه تحت عنوان عبري‌ sefer meshalim be-tishboret در سال 1311.
ترجمه از عبري به لاتيني‌. 40. ابن رشد: تهافت التهافت‌، كه در 18 آوريل 1328 براي‌ روبرآنژويي فراهم شده‌. آگوستينو نيفو (1473 ـ 1538) آن ترجمه را اصلاح و شرح كرده است‌ (و نيز 1497، تجديد چاپ 1517).
ترجمه‌ٴ قالونيموس بن قالونيموس را با ترجمه‌ٴ قالونيموس بن داود، كه در ناپل ونيز در نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ شانزدهم طبابت مي‌كرد، نبايد اشتباه كرد. اين اشتباه از آنجا بيشتر تشديد مي‌شود كه هر دو استاد كالو خوانده مي‌شوند (دايرةالمعارف يهود 7:426). ترجمه‌ٴ قالونيموس بن داود در سال‌1527در ونيز انتشار يافت‌. نقد آن تقريباً در خور چشم‌پوشي است‌.1
با فقدان پژوهش‌هاي اختصاصي‌، ارزيابي كار قالونيموس در مقام پزشك يا رياضي‌دان‌ دشوار است‌. ولي اين واقعيت كه مي‌توانست با ترجمه‌هاي عربي دشوارترين آثار رياضيات‌ يوناني (ارشميدس‌، آپولونيوس‌، هوپسيكلس‌) درگير شود خود گوياي اطلاعات رياضي اوست‌. بررسي ترجمه‌هاي او از آن آثار، هم‌چنين از رساله‌ٴ گمشده‌ٴ ابن سمح و رساله‌ٴ مثلث ابوسعدان و رساله‌ٴ هندسه‌ٴ خود او سودمند خواهد بود. از ترجمه‌هاي پزشكي او، شايد جالب‌ترينش مدخل‌ حنين بن اسحاق و رساله‌ٴ ابن رضوان است‌. اين نيز مستلزم پژوهش است‌. در حال حاضر معلوم‌ است كه اعتبار او به‌خاطر ترجمه‌ٴ شرح‌هاي ابن رشد است‌، زيرا آنها حلقه‌هايي بوده‌اند براي‌ پيوند دادن انديشه‌هاي ابن رشد با غرب‌.

سموئيل بن يهوداي مارسيايي‌

سموئيل مارسيايي‌. سموئيل بن يهودا بن مِشُلَم‌، كه به زبان پرونسي Miles Benjudas (يا Bongodos ، به‌معني پسر يهودا)، هم‌چنين Barbaveri ,Barbavaire (ريش خاكستري‌؟) ناميده‌ مي‌شد. نام Miles ، نامتداول نبود، ريشه‌ٴ آن نامعلوم است‌. (مخفف سموئيل‌؟). اين سموئيل بن‌ يهودا را نبايد با يهوديان ديگري به‌همين نام اشتباه كرد (چون تركيبي رايج است‌) به‌ويژه با سموئيل بن يهودا بن تبّون (سيزدهم ـ 1).
يهودي پرونسي‌، مترجم عربي به عبري‌. او در سال 1294 در مارسي متولد شد. در سالن نزد سن آستروك دونوا به تحصيل نجوم پرداخت‌. در سال 1321 در بوكر به زندان افتاد، سپس‌(1324) او را در مرسيه مي‌يابيم‌، بعد در تاراسكن (1329 ـ 1331)، اكس ـ آن ـ پرونس (1335 ـ 1336)، مونته ليمار (1340). تاريخ و محل مرگش معلوم نيست‌.

M. Bouyges: Averroes, Tahafat al - tahafat (p. xxxiii ,Beyrouth 1930; Isis 19, 257) .1