موسوم به دشمنان ريش كه هر دو در حدود 362 - 363 در انطاكيه نوشته شده است‌. اين‌ها و آثار ديگر يوليان (از جمله نامه‌هاي بسيار) براي تاريخ فكر داراي اهميت زيادي است‌. مفهوم جبر علّي و تأثير خاك و آب و هوا در سرشت انسان‌.1 توصيف لوتتيا2 (پاريس‌) (در دشمنان ريش‌).
آثار يوليان حاوي مطالبي از زندگي‌نامهٴ خود وي است‌، آن چنان كه در آثار قديمي و قرون‌ وسطايي به ندرت يافته مي‌شود.3

تميستيوس‌

تميستيوس‌4 در پافلاگونيه زاده شد و بيشتر در قسطنطنيه برآمد. فيلسوف و مربي‌. مربي سرخانهٴ آركاديوس (متولد 383، امپراتور مشرق از 395 تا 408). او شروحي بر آثار ارسطو نوشت‌ (آنالوطيقاي ثاني‌، طبيعيات‌، كتاب‌الحيوان‌) شرح او بر كتاب يازدهم مابعدالطبيعه به عربي ترجمه‌ شد (سدهٴ نهم‌)، آن‌گاه به عبري (1255)، و لاتيني (1576). گفتارهاي سياسي او از لحاظ تسامح‌ ديني جالب توجه است‌.

ديگناگا

آكاريا ديگناگا5، به خاطر قدرت احتجاجش‌، گاو نر مباحثه (به سانسكريتي‌، تاركا - پونگاوا6) لقب يافت‌. نام تبتي او فيوگس گلان‌7 است‌. او در نزديكي كانچي‌، كونجي و رام كنوني در اميرنشين مدرس‌، در فرقهٴ برهمن زاده شد؛ در آندرا، تلينگاناي امروزي در اميرنشين مدرس‌ برآمد؛ گويند او در بيشه‌اي دوردست در اوريسا درگذشت‌. از شاگردان واسوباندو بود (نك فصل‌ سابق‌)، از اين رو احتمالاً درنيمهٴ دوم سدهٴ چهارم برآمده است‌. فيلسوف بودايي‌. او كسي است‌ كه منطق صوري‌8 را در آيين بودايي وارد كرد. آثار او، تا جايي كه در دست است‌، به صورت‌ ترجمهٴ تبتي در تانجور موجود است‌.9
تأثير او در آسياي بودايي با تأثير ارسطو در منطق اروپايي قابل قياس است‌.10

1 Contra Christianos. چاپ Neumann (ص 185 - 186)؛ ترجمهٴ فرانسوي Talbot (ص 332 - 333).
Lutetia .2
3 .آنها با اشارات قديس اوگوستين و غزالي قابل قياس است‌.
Themistios .4
Acarya Dignaga .5
Tarka-Pungava .6
Phyogsglan .7
formal logic .8
9 .دست كم يكي از اين متون از روي ترجمهٴ چيني اصل سانسكريتي آن برگردانده شده است‌. در حدود 557 - 569 دو اثر او از سانسكريتي به چيني ترجمه‌ شده بود.
10. اين منطق ديگناگا بود كه هسوآن تسانگ در 645 با خود به چين برد و دوشو راهب ژاپني از شاگردان هسوآن تسانگ در حدود 658 آن را به ژاپني ترجمه‌ كرد. نك S.Sugiura: Hindu Logic as Preserved in China and Japan 38-41 philadelphia, 1900