فصل چهل و سوم‌

زمينه‌ٴ ديني‌
(نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ سيزدهم‌)

الف‌. قلمرو مسيحيت‌

انجيل جاوداني‌

در يادداشت مربوط به يوآكيم فلوريسي (نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ دوازدهم‌)، گفتيم تا 1254، كه گراردو دا بورگو سان دونينوي‌1 فرانسيسي مجموعه‌اي از آثار او را با اضافات گوناگوني با عنوان آشنايي با انجيل جاوداني‌2 تحرير كرد، عقايد او كاملاً شناخته نشده بود. تندروي ديني و اجتماعي آن اثر، موجب ايجاد واكنشي شد، هوگوي سن شري سعي خود را صرف گرفتن حكم تكفير آن كرد و در 1255، توفيق يافت‌؛ با اين همه‌، چنين تمايلاتي با تصميمات كليسا از ميان نرفت‌. توجه داشته‌ باشيم كه خود آيين يوآكيمي واكنشي بود در برابر فساد سياسي و اخلاقي عصر، و ضعف آشكار كليسا در مداواي آن‌.

تازيانه‌زنان‌3

بايد قبول كرد كه اوضاع سياسي وحشتناك‌، و فساد اخلاقي‌، به‌ويژه درايتاليا، فوق تصور بود. مثلاً، اعمال شيطاني اچلينوي سوم رومي‌4 (1194 ـ 1259) ــ رهبر مخالفان پاپ را كه‌ بي‌نهايت شرور و خونخوار بود ــ در نظر بگيريد. چگونه گذاشتند چنين آدمي بيش از شصت‌

Gherardo da Borgo San Donnino .1
2. Liber introductorius ad Evangelium aeternum. ، واژه‌ٴ انجيل جاوداني از مكاشفات يوحنا، باب 14، آيه‌ٴ 6 اقتباس شده است‌.
Flagellants .3
Ecelino III da Romano .4