براساس طرح كلي اين كتاب‌، به‌ويژه به ترجمه‌هاي عربي و عبري توجه داريم‌.
تأثير دانته بر ادبيات عربي ظاهراً در خور چشم‌پوشي است‌. در واقع هيچ نشانه‌اي از آن تا زمان خودمان نيافته‌ام‌. در سال 1912 قطعه‌اي از او (برزخ‌، قطعه‌ٴ 11: ابيات 1 ـ 24) به عربي‌ ترجمه شد؛ ترجمه‌ٴ كامل كمدي در سال‌هاي 1930 ـ 1933 منتشر شد، كه نتايج اشغال ليبي‌ به‌وسيله‌ٴ ارتش ايتاليا بود. عبود ابورشيد (يك لبناني ساكن ليبي‌) آن را تحت عنوان الرحلة الدانتيه‌ في‌الممالك الالهیه به عربي ترجمه كرد (3 جلد، طرابلس 1930 ـ 1933). براي بررسي آن نك‌ مقاله‌ٴ فيليپ ك‌. حِتّي در مجله‌ٴ انجمن خاورشناسي آمريكا (54، 435، 1934).
ترجمه‌ٴ عبري آن‌هم به‌همان اندازه متأخر است‌. نخستين ترجمه‌ٴ كامل آن به‌وسيله‌ٴ سائول‌ (شائول‌) فورميگيني (1807 ـ 1873) پزشك اهل تريست انجام شد، ولي تنها دوزخ به چاپ‌ رسيد (214 ص‌، تريست 1809). نسخه‌ٴ خطي دو بخش ديگر را س‌. ساباديني به‌دست آورد؛ ولي هنوز چاپ نشده است‌.1
البته يهوديان ايتاليايي معاصر دانته يا اعقابشان نياز يا تمايلي به ترجمه‌ٴ عبري آن نداشتند. تأثير دانته را بر آنان از تعداد تقليدهاي عبري كمدي مي‌توان فهميد. ولي پيش از بحث از آنها، بايد از تأليف قديم‌تري ذكر كرد كه ممكن است مقدم بر كمدي باشد. اين كتاب مَحْبِرَت هَه - طِنِه‌ نام داشت و شرح سفري بود به بهشت توسط اَحِطُب بن اسحاق پالرمويي (سيزدهم ـ 2). احطب‌ ممكن است در معرض همان تأثيرات اسلامي بوده باشد كه دانته بوده و به همان صورت واكنش‌ نشان داده‌، در غير اين‌صورت اين تأثير تنها از طريق دانته بوده است‌. بي شك آنها سرمشقي براي‌ آثار زير بوده‌اند: 1) عمانوئيل بن سليمان رُمي‌، موٴلف دوزخ و بهشت‌. 2) موسي بن اسحاق دا ريِتي (1388 ـ پس‌از 1460)، موٴلف حرم كوچك به شعر عبري‌. 3) موسي بن مردخاي زاكوتو يا زَكوت (متوفا مانتوا 1697)، موٴلف داستان دوزخ‌. 4) يعقوب (دانيال‌) بن ابراهيم اُلمو (متوفا فرارا 1757)، موٴلفي كه تكمله‌اي بر كتاب زَكوت به‌نام داستان بهشت به‌همان سبك نوشت‌.
بدين‌سان كمدي نه‌تنها بر انديشه‌ٴ عبري‌، بلكه بر شعر و زبان عبري نيز تأثير كرد.

ياكوپو آليگيري‌

ياكوپو دي دانته آليگيري‌، شاعر تعليمي فلورانسي و شارح كمدي الاهي پدرش (متوفا پيش‌از سال 1349).
دانته چهار فرزند داشت‌، بدين ترتيب‌: پي‌يترو (متوفا 1364 در تِرِويزو)، ياكوپو، آنتونيا و بئاتريچه‌. بئاتريچه در سال 1350، هنگامي كه بوكاچيو از سان ميكله‌ٴ فلورانس برايش هديه‌اي‌

1. ترجمه‌ٴ فارسي اين كتاب در اواسط سال‌هاي 30 به‌وسيله‌ٴ شجاع‌الدين شفا انتشار يافت‌، و ترجمه‌ٴ ديگري هم در سال‌هاي اخير به‌وسيله‌ٴ فريده مهدوي‌ دامغاني صورت گرفت‌.