استادان متعددي تحصيل كرد، آن‌گاه براي تكميل تحصيلات به شهرهاي ديگر رفت‌. از قبيل‌ بعلبك‌، مكه‌، حلب‌، نابلس‌، اسكندريه و قاهره‌. گفته مي‌شود او از خدمت بيش از صد و ده استاد بهره‌مند شده است‌، كه زندگي‌نامه‌شان را در معجم خود ذكر كرده‌. يك چنين مطلبي چندان هم كه‌ به نظر مي‌رسد موهوم نيست‌، چون در روزگاري كه سنت شفاهي رايج بود، دانش‌جوي كنج‌كاو از نزد استادي به محضر استاد ديگر مي‌رفت‌، هم‌چنان‌كه امروز از كتابي به كتاب ديگر مراجعه‌ مي‌كنند. به‌علاوه‌، ممكن است او استادان استادانش را هم در شمار استادان خود آورده باشد. سرانجام‌، او خود در دمشق به تدريس حديث پرداخت و شاگردان بسيار يافت كه از آن جمله بود عبدالوهاب بن علي تاج‌الدين سُبْكي (1327 ـ 1370م‌/ 728 ـ 772 ه ق‌)، كه زندگي‌نامه‌ٴ وي را در طبقات الشافعيه ذكر كرده است‌.
ذهبي محقق بزرگ تاريخ‌، فقه و حديث بود، ولي بر اثر نابينا شدن درحدود سال 1342 م‌/ 743 ه ق وقت خود راصرف گردآوري اطلاعات شرح حالي وساير سنت‌هاي شفاهي كرد. او در فوريه‌ٴ 1348م‌/ ذي‌قعده‌ٴ 748 ه ق (يا 1353م‌/754 ه ق‌) در دمشق وفات يافت و در نزديكي‌ باب الصغير به خاك سپرده شد.
آثار او چندان زياد است كه برشمردن همه‌شان مجال زيادي مي‌خواهد، بنابراين تنها چندتايي را يادآور مي‌شويم‌:
1. المشتبه في اسماء الرجال‌. فرهنگ الفبايي اسامي رجال حديث‌.
2. ميزان الاعتدال في نقل الرجال‌. فرهنگ الفبايي محدثين جعلي يا ضعيف‌.
3. تجريد اسمأ الصحابه‌. در نام صحابه‌ٴ پيامبر. اقتباس از اسدالغابه‌ٴ ابن اثير (سيزدهم ـ 1)؛
4. تهذيب تهذيب‌الكمال في اسماء الرجال‌. منشأ اين كتاب به اختصار ذكر مي‌شود تا نمونه‌اي‌ از بسياري تأليفات اسلامي به‌دست داده شود. ابوعبدالله محمد بن محمود بن نجار (1183 ـ 1245م‌/ 579 ـ 643 ه ق‌) كتاب‌الكمال في معاريف الرجال را در زندگي‌نامه‌ٴ محدثين يا رجال‌ حديث نوشت‌. قريب يك قرن بعد، جمال الدين يوسف بن زكي مِزّي (متوفا 1341 ـ 1342م‌/ 742 ه ق‌) و علاءالدين مُغُلطايي بن قليج (متوفا 1361 ـ 1362م‌/ 763 ه ق‌) تصحيحات و اضافات فراواني تحت عنوان تهذيب بر آن نوشتند. اين كتاب عظيم (13 جلدي‌) را ذهبي‌ تلخيص و اصلاح كرد و اين تصحيح بار ديگر به قلم ابن حجر عسقلاني‌(1372 ـ 1449 م‌/774 ـ 853 ه ق‌) به نام تهذيب التهذيب تصحيح شد. احمدبن عبدالله خزرجي خلاصة تهذيب التهذيب‌ في اسماء الرجال را نوشت‌.
ذهبي آثار متعدد ديگر در علم حديث دارد.
5. مختصر في تاريخ بغداد، مختصر تاريخ بغداد محمد بن سعيد بن دُبَـيثي (1168 ـ 1239م‌/ 564 ـ 673 ه ق‌).