او نامه‌ها، خطابه‌ها و تمرين‌هاي ادبي زيادي نوشت‌، ولي در اين‌جا از او تنها به‌خاطر محاوره‌ٴ دفاعيه‌اش ياد مي‌كنيم كه مشروح‌ترين دفاعيه‌ٴ ارتدكس مسيحي در برابر اسلام است‌. منشأ آن مباحثه‌اي ديني ميان مانوئل و يك عالم ديني ترك در سال 1390، در آنكارا بوده است‌، ولي آن را اندكي بعد نوشت و به‌برادرش تئودورس (وفات‌: 1407) فرمانرواي پلوپونز اهدا كرد.اين محاوره بحثي است فاقد روش در باب تعدادي مسائل ديني‌، در 26 فصل‌.
مانوئل رساله‌هاي اخلاقي متعددي تأليف كرد كه معروف‌ترينش نوعي وصيت اخلاقي براي‌ پسرش يوآنس‌، پيش از سال 1417 است‌. اين رساله در 100 فصل است و اصول رفتار يك‌ شهريار مسيحي را بيان مي‌كند. آن را مي‌توان همتاي بيزانسي كتاب‌هاي متعدد لاتيني در آيين‌ شهرياري دانست‌، كه نوع متداول و جهاني ادبيات در سده‌هاي ميانه بود.
در ميان ساير آثار متعدد امپراتور مانوئل كافي است اشاره‌اي بكنيم به‌مفصل‌ترين آن در باب تجلي روح‌القدس‌، كه آن را در پاريس (1400) در پاسخ يك عالم ديني فرانسوي نوشته‌؛ و به رساله‌ٴ كوچكي در باب‌روٴيا، خطاب به‌شخصي به‌نام آندرياس آسانِس‌.

چك‌
فلاشكاي پاردوبيكي‌

يان اِسنيل فلاشكا (وفات‌: 1403). فرمانرواي پاردوبيك‌، بر رود اِلب در بوهميا. برادرزاده‌ٴ ارنست پاردوبيكي‌، نخستين سراسقف پراگ‌.
فلاشكا نخستين نويسنده به زبان بوهميايي (چك‌) است كه اطلاعاتي در باب زندگي‌اش در دست داريم‌. او در اواسط سده‌ٴ چهاردهم زاده شد. در سال 1395 به اتحاد اشرافي پيوست‌، كه به‌ دفاع از امتيازات خويش در برابر واچِسلاو (وِنكِسلاس‌) چهارم (شاه بوهميا 1378ـ1419) برخاسته بودند. در سال 1403 در زدوخوردي با نيروهاي شاه در نزديكي كونتاـ هورا كشته شد.
او مجموعه‌اي از امثال چك‌، منظومه‌اي به‌نام پند پدر به‌فرزند و بعدها، در سال 1394 يا 1395، منظومه‌اي حماسي در باب جانوران نوشت به‌نام شوراي جديد، كه داراي جنبه‌ٴ طنزآلود بود. اين آثار نه‌تنها از لحاظ ادبيات بوهميا، بلكه حتي بيشتر به‌خاطر مطالعه‌ٴ فرهنگ بوهميا در آن عصر با ارزش است‌.

زيريايي‌
قديس استفان‌ِ پِرمي‌

رسول زيريان‌، مخترع الفباي زيريايي (حدود 1340ـ1396).
قديس استفان پِرمي در حدود سال 1340 در اوستيوگ (قلمرو ولوگدا) زاده شد. پدرش