گيوم نامه‌ها و گزارش‌هاي فراواني درباره‌ٴ مأموريت‌هايش در ايتاليا، انگلستان و خاور نزديك‌ نوشت‌، هم‌چنين درباره‌ٴ مسايل اسقف‌نشين خودش‌؛ ولي مهم‌ترين اثرش و آنچه موجب ذكر او شده‌، رساله درباب تشكيل شوراها (و درباب اختلالات مربوط به اصلاح كليساست‌)، كه در آن‌ اصول شورايي با قدرت زيادي تكوين يافته است‌. اين جزوه پيش از شوراي وين‌، يعني پيش از سال 1311 با عجله نوشته شده و تاحدي مغشوش‌، ولي سرشار از فرزانگي واقعي است‌. گيوم‌ مدعي است كه قدرت سلطنت در اختيار پاپ نيست (كه تنها اسقف نخستين اسقف‌نشين است‌)، بلكه متعلق به شوراي عمومي اسقفان است كه بايد به‌طور منظم تشكيل شود. او همه‌ٴ عيب‌هاي‌ كليسا را قبول دارد و معتقد است بايد آنها را ((از صدر تا ذيل‌)) اصلاح كرد. نه تنها خطاهاي‌ اجرايي‌، بلكه عيب‌هاي اخلاقي را هم محكوم مي‌كند، از قبيل وجود روسپي‌خانه‌ها در نزديكي‌ درهاي كاخ پاپ‌، ساير رسوايي‌هاي دربار آوينيون‌، هرزگي مكرر كشيشان و سوءاستفاده از فروش آمرزش گناهان‌. علي‌رغم اين اظهارات بي‌باكانه‌، گيوم مورد حسن ظن پاپ كلمنس پنجم‌ و حتي تاحدي يوحناي بيست‌ودوم بود. او از حقوق ويژه‌ٴ دولت و مردم فرانسه دفاع كرد. سلاح‌هاي خوبي نه‌تنها براي استفاده‌ٴ منتقدان هوشمندي چون پي‌ير دالي (1350 ـ 1420)، ژان‌ ژارسُن (1363 ـ 1429) و نيكلاي كوزايي (1401 ـ 1464)، بلكه گاليسين‌ها1 و اصلاح‌طلبان‌ نيز فراهم ساخت‌.
از آنجا كه گيوم دُوران‌، عمو و برادرزاده‌، هر دو اسقف ماند بودند، اغلب تأليف رساله‌ٴ درباب‌ تشكيل شورا را به گيوم بزرگ نسبت داده‌اند (مثلاً بوسوئه كه آن را ستوده‌). هم‌چنين يادداشت مربوط به دو تن دُوران ديگر را، كه معاصر گيوم دوران كوچك بودند، ببينيد: دُوران سن پورسني نام‌گرا (متوفا 1334)، و دُوران دورياك (برآمدنش 1330 ـ 1334) از پيروان توما، كه هر دو دومينيكي‌ بودند. بايد توجه داشت كه دُوران در زبان فرانسه نامي متداول است‌، مانند اسميت در انگليسي‌.

ب‌. كليساي بيزانس

10. دفاع از آيين ارتدكس
آندرونيكوس قسطنطيني

آندرونيكوس قسطنطيني متكلم ناشناس بيزانسي‌، كه در حوالي سال 1310 دفاعيه‌اي از مسيحيت در برابر يهود تأليف كرد. اين كتاب بيشتر براي مسيحيان نوشته شده بود تا يهوديان‌. موٴلف برخي از يهوديان را در قسطنطنيه‌، هم‌چنين در مقدونيه و تسالي ملاقات و با آنان بحث‌ كرده بود؛ با اين حال معلوماتش در مورد يهوديت بسيار ناچيز است‌. دفاعيه به صورت محاوره‌

1. Gallicians. پيروان نهضتي كه خواهان استقلال كاتوليك‌هاي فرانسه در اجراي امور ديني خود بودند. ــ م‌.