يـونـانـي‌
تـريكلينيـوس

دميتريوس تريكلينيوس‌،1 زبان‌شناس بيزانسي كه در آغاز سده‌ٴ چهاردهم برآمد؛ بزرگ‌ترين‌ زبان‌شناس عصر خويش‌.
گرچه تريكلينيوس يك سر و گردن از معاصرانش مانوئل موسخوپولس و توماس‌ ماگيستروس در زمينه‌ٴ نقد متون برتر بود و گاه بر دقايق زبان‌شناسي جديد پيشي گرفته‌، اوضاع‌ زندگي او كاملاً مجهول است‌. حتي نمي‌دانيم در كجا زندگي مي‌كرد، هرچند احتمالاً در قسطنطنيه بوده است‌.
او تعدادي كتاب درسي از آثار هسيودس‌، پينداروس‌، آشيل‌، سوفوكل‌، آريستوفان و تئوكريتوس فراهم ساخت‌. برخي از اين كتاب‌ها مفصل است‌، مثلاً كتاب مربوط به سوفوكل‌147صفحه‌ٴ ريز چاپي است‌.

قبـطي‌
ابـوالبـركـات‌

متكلم و نحوي قبطي كه به عربي مي‌نوشت (متوفا 1324).
ابوالبركات شيخ شمس‌الرياسه بن شيخ اسعد، ملقب به ابن كَـبَر2. متكلم قبطي (منوفيزيت‌) و منشي امير بيبرس منصوري‌،3 او كشيش كليساي معلقه در قاهره‌ٴ قديم بود. در 10 مه 1324 وفات يافت‌.4
او كتاب‌هاي متعددي در الاهيات نوشت‌:
1. كتاب جلاء العقول في علم الاصول درباره‌ٴ اصول دين مسيح‌، از قبيل توحيد، اقانيم‌، جسمانيت مسيح و غيره در 18 فصل‌. نسخه‌هاي آن مورخ 1323 و 1333 است‌.
2. مصباح الظلمه وايضاح الخدمه‌. رساله‌ٴ كلامي مفصلي در 24 فصل‌، در توضيح اصول دين‌، موارد توافق و عدم توافق با دين‌هاي ديگر، زندگي حواريون‌، قوانين و شوراي كليسا، تشكيلات‌ كليسا، مهم‌ترين نويسندگان ديني و آثارشان‌. مختصر آن كه اين كتاب نوعي دايرةالمعارف ديني‌ و كليسايي براي استفاده‌ٴ قبطيان است‌، حاوي دو فهرست از هفتاد حواري مسيح‌، كه به‌ترتيب از روايات سرياني و قبطي اقتباس شده است‌.

Demetrios Triclinios .1
2. جامعه‌ٴ قبطي قاهره عموماً كَـبَر با باي مفتوح را پذيرفته است‌.
3. يعني دوات‌دار كبير سلطان ناصر و نه سلطان بيبرس‌. يادداشت مربوط به او را ببينيد.
4. آن تاريخ چندان دقيق نيست‌، يعني بايد گفت حدود 1324؛ محققاً سال 1363 كه شيخو نوشته‌، صحيح نيست‌. عواد مي‌گويد 15 جمادي‌الاول‌، 724، كه‌ معادل 10 مه 1324 مي‌شود (نه آن‌طور كه او نوشته 1323).