كار تاريخ‌نگاري گماشتند، ولي اهميت او بيشتر به‌خاطر اعتقادات شديد كنفوسيوسي اوست‌، كه شديداً با بوداييان و تائوييان مخالف بود و مي‌گفت بايد مردم را از داشتن كتاب‌هاي التقاطي‌ و كتاب‌فروشان را از عرضه‌ٴ آنها بازداشت‌! آثار او با عنوان Wen kuo chi chi در 6 مقاله‌ گردآوري شد.

شيا وِن ـ يِن

مورخ نقاشي چيني (برآمدنش 1365).
شيا وِن ـ يِن‌، نيز موسوم به شيه ليانگ‌، در هو ـ چو فو، چكيانگ زاده شد، ولي در اواخر عصر يوآن در سونگ ـ چيانگ نزديك شانگهاي مي‌زيست‌.
او تاريخ نقاشي چين را با نام تئو هُوا پائو چيِن تأليف كرد، كه حاوي شرح‌حال مختصر قريب‌1500 نقاش از دوران اساطيري تا روزگار خود اوست‌. مقدمه‌ٴكتاب تاريخ سال 1365 را دارد. با گذشت زمان‌، نويسندگان ديگر فصولي بر آن افزوده و آن را تا سده‌ٴ هفدهم‌، ادامه داده‌اند.
اين كتاب جنبه‌ٴ نوآوري نداشت‌، بلكه ادامه‌ٴ يك سنّت كهن چيني بود، كه سابقه‌اش دست كم‌ به سده‌ٴ ششم مي‌رسيد. درواقع برخي آثار پيشين بهترند، ولي تئو هُوا يكي از بهترين مآخذ براي‌ نقاشان سونگ جنوبي و يوآن (1127ـ 1368) است‌.
شيا وِن ـ يِن قريب شانزده پيشاهنگ و بسياري پيرو داشت‌. پيشگامان مهمش عبارت‌اند از 1) چانگ يِن ـ يوان كه در سال 847 گزارش نقاشان بزرگ نسل‌هاي پيشين را تأليف كرد، شامل‌370 مقاله (16 تا مقدم بر سده‌ٴ سوم است‌)، كه به‌ترتيب تاريخي تا سال 841 مرتب شده است‌؛ 2) چو چينگ ـ شوان‌1، كه در حدود سال 1000 گزارش نقاشان نامي عصر تئانگ را نوشت‌؛ 3) كو جو ـ شو ذيل گزارش نقاشان بزرگ را از سال 841 تا 1074، نوشت‌؛ و 4) تنگ چئون در كتاب‌ ادامه‌ٴ هنر صورتگري ذيل كتاب (3) را تا سال 1167 نوشت‌. مي‌توان تئانگ هو (چهاردهم ـ1) را هم به اينها افزود، هرچند او را بايد معاصر مسن‌تر دانست تا پيشاهنگ‌.

1. نام واقعي او چو چينگ يوآن بود؛ ولي كو جو ـ شو از او به‌صورت چو چينگ ـ شوان ذكر كرده‌، در حالي كه در زمان كو استفاده از واژه‌ٴ ((يوآن‌))$ به‌خاطر اين‌كه بخشي از نام امپراتور بود، ممنوع بود.