آنيانوس‌

استاد آنيانوس‌1. موٴلف نخستين تقويمي كه چاپ شد (پاريس 1483).2 از زندگي او چيزي‌ نمي‌دانيم‌، ولي ممكن است راهبي فرانسوي بوده‌؛ در صومعه‌ٴ بنديكتي آنين برآمده‌، كه در نزديكي مونپليه واقع است‌، و احتمالاً در نيمه‌ٴ دوم سده‌ٴ سيزدهم‌، مي‌زيسته است‌. تقويم دستي‌ او (وجه تسميه‌اش به خاطر اين است كه همه‌ٴ توضيحات براساس استفاده از دست است‌) به‌ شعر لاتيني (در 250 بيت‌) نوشته شده و بيشتر مبتني بر آثار قديمي‌تر از همان نوع است‌، ولي‌ بيش از همه‌ٴ آنها رواج يافت و بارها، استنساخ و چاپ شد تا وفور تقويم‌هاي ارزان آن را از ميدان‌ خارج كرد.
منظومه‌ٴ آنيانوس را بدين‌گونه مي‌توان تقسيم‌بندي كرد: 1) سال شمسي (سال كبيسه‌، سيارات‌، برج‌ها، ترتيب روزهاي مقدس‌)؛ 2) سال قمري (نسي‌ٴ، عشره‌ٴ مسترقه‌، سال معمولي‌، سال قمري كبيسه‌)؛ 3) جشن‌هاي متغير و نامتغير؛ 4) فصل‌ها. رواج فوق‌العاده‌ٴ اين منظومه‌ بيشتر به خاطر ابيات به ياد ماندني آن است‌. بايد توجه داشت كه بسياري از اين‌گونه اشعار به‌ويژه آنها كه به علائم برج‌ها و تعداد روزهاي هر ماه مربوط است در زمان آنيانوس تا حدي‌ متداول بود.
درباره‌ٴ ونسان دوبووه ¿ فصل فلسفه‌؛ درباره‌ٴ پير غريب و ويلارهونكوري ¿ فصل فيزيك‌؛ و درباره‌ٴ گيوم دوران ¿ فصل حقوق‌.

كتابهاي ناشناس فرانسوي درباره‌ٴ حساب‌

موٴلفان ناشناس فرانسوي در اين دوره دو كتاب حساب تأليف كردند (به گويش پيكاردي‌). از يكي از آنها به تاريخ حدود 1275، دو نسخه در دست است‌، يكي در كتاب‌خانه‌ٴ سنت ژنويو در پاريس (شماره‌ٴ 2200)، و ديگري در كتابخانه‌ٴ ملي پاريس (نسخه‌هاي فرانسه 2021). اين كتاب‌ كه شامل قريب 800 كلمه است در اصل از تأليف الكساندر ويلديو (نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ سيزدهم‌)، ترجمه شده است‌. اولين بار شارل هانري آن را همراه با قديمي‌ترين رساله‌ٴ هندسه به زبان فرانسه‌ منتشر كرد.3
از متن دوم نسخه‌اي در كتاب‌خانه‌ٴ بادليان موجود است‌. اين متن اهميتي بيش از اولي دارد، مفصل‌تر (منظومه‌اي در 519 بيت‌)، كامل‌تر، و مستقل‌تر است‌، و به منظومه‌ٴ حساب بيش از

Magister Anianus .1
2. computus. يا cumputus اين واژه با املاي اولي بيشتر به تركيب و استخراج‌كننده دلالت مي‌كند تا حساب‌كننده‌. بايد توجه داشت كه واژه‌ٴ دومي هم به‌ مفهوم محاسبه به كار مي‌رود. به احتمال زياد، هر دو معني‌، يعني حساب ساده و محاسبه‌ٴ تقويم با هم تركيب شده است‌.
3 . ¿ كتاب‌نامه‌.