يكوتيل بن سليمان

يكوتيل بن سليمان ناربُني‌، پزشك يهودي لانگدوكي و مترجم لاتيني به عبري‌.
او در سال 1387 ترجمه‌ٴ تازه‌اي از زنبق پزشكي برنار گوردوني به عبري انجام داد.

ابراهيم ابيگدُر

ابراهيم بن مِشُلًم بن سليمان ابيگدُر، نيز معروف به ابراهيم بُنِط ابيگدُر، متعلق به خانواده‌ٴ يهودي‌ معروف ابيگدُريم‌. در سال 1350 / 1351 در آرْل پرونس زاده‌شد. در مونپليه به تحصيل طب و فلسفه پرداخت و روي‌هم دوازده سال (حدود 1367 ـ 1379) را در آن‌جا گذراند؛ سپس در آرل‌ مقيم و سرگرم كار شد. در سال 1399 هنوز در آن‌جا زندگي مي‌كرد.
پزشك و فيلسوف يهودي پرونسي و در وهله‌ٴ اول مترجم لاتيني به عبري آثار زير:
1) گنجينه‌ٴ شاهان كه تنها اثر اصيل و در عين‌حال كامل‌ترين اثر اوست‌، زيرا آن را سال 1367 در سن هفده سالگي آغازكرد، زماني كه هنوز در مونپليه تحصيل مي‌كرد (بنا بر نسخه‌ٴ خطي‌ ديگري كه در سال 1377 تكميل شده‌است‌). اين كتاب به نثر مسجع در 4 فصل است و از مقاصد الفلاسفه غزالي اقتباس شده‌، كه آن را يوحناي اشبيلي (دوازدهم ـ 1) به لاتيني و اسحاق البلگ‌ (سيزدهم ـ2)، در سال 1292 يا پس از آن به عبري ترجمه كرده‌بودند.1 او مي‌گويد اغلب‌ دانشجويان طبيعيات و مابعدالطبيعه معلوماتشان در زمينه‌ٴ منطق ناقص است‌، حال آن‌كه منطق‌ براي اين قبيل تحصيلات به همان اندازه ضروري است كه دستور زبان در تحصيل زبان‌. آنگاه‌، به‌ شرح نكات اصلي منطق ارسطو مي‌پردازد. كتاب او علاوه‌بر مسجع‌بودن‌، با آثار غزالي و ابن‌رشد متفاوت است‌؛ او از فارابي و ابن‌ميمون هم نام مي‌برد. بخش طبيعيات و الهيات بسيار مختصر است‌. او خاطرنشان مي‌كند كه خطاهاي منطقي به سوءتفاهم‌ها منجر مي‌شود و از اين رو موجب بدعت مي‌گردد.
شماره‌هاي 2 تا 7 ترجمه است‌:
2) مقدمه بر صناعت طب‌. ترجمه از مجموعه‌ٴ نسخه‌هاي پزشكي برنار آلبرتي اهل مونپليه‌ است كه در سال 1358 با اقتباس از قانون ابن سينا (فن اول از كتاب چهارم‌) تدوين كرده‌بود. ترجمه‌ٴ عبري را ابراهيم ابيگدر به احتمال زياد در زمان اقامتش در مونپليه در حدود 1367 ـ 1379 براي يكي از دوستانش ترجمه كرده‌است‌؛ بنابراين بلافاصله پس از اتمام گنجينه‌ٴ شاهان‌ انجام گرفته است‌. مقدمه در حدود 1490 به نام جنتيله دا فولينيو (چهاردهم ـ 1) در ونيز چاپ شد.
ابراهيم ابيگدر در مقدمه‌اش در اين ترجمه بيان مي‌كند كه براي آموختن پزشكي از مسيحيان‌ به مونپليه رفت‌؛ كتاب‌هاي سودمند زيادي به زبان لاتيني يافت و بر آن شد تا برخي از آنها را به

1. ذكر هر دو ترجمه زايد نيست‌. البته احتمال دارد ابيگدُر بيشتر از متن لاتيني استفاده كرده‌باشد تا عبري‌.