بسيار جامع و حاوي ملاحظاتي در شرح حال هر يك از مؤلفان (ازجمله مترجمان‌) و صورتي از 41 فهرست بودايي است كه پيش از آن تأليف شده بوده است‌. از دو فهرست در يادداشت‌هايم‌ راجع به سنگ - يو (نيمهٴ اول سدهٴ ششم‌) و تائو - هسوان (نيمهٴ دوم سدهٴ هفتم‌) سخن گفته‌ام‌.

آيين بودايي ژاپني‌

عصر نارا1 (710 تا 784) از بسياري جهات عصر طلايي ژاپن بود. اين رونق بيشتر مرهون تأسي‌ كامل ژاپن به فرهنگ چيني‌، و پيش‌رفت بودائيت بود كه ترقي را در تمام جهات تسريع مي‌كرد. در 735 آبلهٴ همه‌گيري (موگاسا) از كره به كيوشو راه يافت و در جزاير ديگر منتشر شد و وحشت‌ عمومي و حميت ديني را تجديد كرد. مجسمهٴ عظيم نارا دائي‌بوتسو2 در 749 ريخته شد، ناقوس عظيمي نيز متعلق به همان زمان است‌. هر دو در تو - دائي جي در نارا قرار دارد.
يادداشت مرا راجع به فن‌آوري ژاپني در فقرهٴ ه ببينيد.

گيوگي‌

اغلب گيوگي - بوساتسو3 خوانده مي‌شود. در 670 در كره زاده شد؛ در 749 درگذشت‌. راهب‌ هوسو - شو. او يكي از مؤسسان تمدن ژاپني است‌. نه تنها بودائيت را ترويج كرد، بلكه در ساختن پل‌ها، سدها و جاده‌ها مشوق مردم شد. اختراع چرخ كوزه‌گري بنابر روايات بدو منسوب‌ است‌.4 نخستين كسي بود كه كوشيد تا بودايي‌گري را با آيين محلي شينتو سازش دهد.5 كوشش‌ ثمربخشي كه در سدهٴ بعد گسترش كامل يافت‌.6

1 .از آن رو چنين ناميده شده كه از آن پس پاي‌تخت در نارا قرار داشت‌، يعني در قديم‌ترين شهر واقعي ژاپن‌. در 784 امپراتور كوام‌مو در ياماشيرو پاي‌تخت‌ تازه‌اي ساخت و آن را هيان - كيو ناميد (يعني پاي‌تخت صلح‌). اين محل تا 1868 پاي‌تخت (كيوتو) بود.
Nara Daibutsu .2
3 Gyogi-Bosatsu. ، امپراتور شومو (749 - 58) به او القاب Dai-Sojo (كاهن اعظم‌) و Dai-Bosatsu (بودي ساتواي اعظم‌) را اعطا كرد.
4 .اين چرخ براي ساختن ظروف سفالي بدون لعاب خاكستري رنگ موسوم به گيوگي - ياكي به كار مي‌رفت‌. البته‌، چرخ كوزه‌گري قرن‌ها پيش‌، در دورهٴ ماقبل‌ تاريخ در مصر اختراع شده بود، قديم‌ترين اشارهٴ مكتوب را در آثار هومر (نك‌) مي‌توان يافت‌.
5 .تحت تأثير تعاليم او، امپراتور به خواب ديد كه الههٴ خورشيد شبيه بيروشانا (يعني وايرو كاناي هندي‌) يا خورشيد بزرگ است‌.
6 Ryobu-Shinto. كه در اين باره يادداشت‌هاي مرا راجع به دنگيو و كوبو دائيشي ببينيد. (نيمهٴ اول سدهٴ نهم‌).