دور و درازي كرده بود و معلومات فراواني داشت‌. تأليف او مرحلهٴ مهمي در تاريخ فكري يونان‌ به شمار مي‌رود، در اينجاست كه براي نخستين بار روح يوناني با روح رومي واقعاً تماس پيدا مي‌كند.

يا. قانون رومي‌

آيليوس پايتوس‌

سكستوس آيليوس پايتوس‌1 در 198 كنسول و در 193 شهربان شد. قانون‌گذار رومي مؤلف سه‌ فصل‌2 (يا قانون آيليني‌3) حاوي تحرير تازه‌اي از الواح دوازده‌گانه (450 ق م‌) همراه با شرح آن‌.

يب‌. زبان‌شناسي يوناني‌

آريستوفانس بوزنطي‌4

آريستوفانس بوزنطي در اسكندريه برآمد، در حدود 257 زاده شد و در حدود 180 درگذشت‌. زبان‌شناس و واژه‌نويس‌. شايد بزرگ‌ترين زبان‌شناس باستان‌. در 195 در كتاب‌داري كتاب‌خانهٴ موزيوم اسكندريه جانشين اراتوستنس شد. او علايم تكيهٴ صدا بر روي حروف كلمات و نشانه‌هاي وصل و فصل را انتظام بخشيد و فن تصحيح انتقادي متون را اصلاح كرد. او از آثار هومر و انساب خدايان هزيود نسخه‌هاي بهتري فراهم كرد، نخستين مجموعهٴ آثار پيندار را مدون‌ ساخت‌، و نسخه‌هاي تازه‌اي از كليات آثار اوريپيدس و آريستوفانس ترتيب داد. او يك واژه‌نامهٴ يوناني تأليف كرد و در شباهت‌ها و قاعده‌مندي‌هاي دستوري به مطالعه پرداخت‌.

بعضاً اختراع نشانه‌هاي وصل و فصل را به آريستوفانس نسبت داده‌اند، و من ترجيح مي‌دهم‌ بگويم كار آريستوفانس انتظام بخشيدن به آن بوده است‌. اساسي‌ترين اختراعات الزاماً مربوط به‌ اشخاص گمنام است و اغلب در مراحل اوليه‌شان به‌طور ناخودآگاه صورت گرفته‌. اين اختراعات‌ به خاطر همان اساسي بودنشان بايستي بر بسياري از افراد هوشمند معلوم شده باشد، با اين‌ حال‌، حتي آنچه را كه كاملاً به وضوح مي‌بينند، نمي‌توانند ثمرات آن را كاملاً در نظر بگيرند. در آن هنگام‌، اختراع نشانه‌هاي وصل و فصل‌، علايم تكيه و وسايلي از اين قبيل (مثلاً استعمال‌ حروف بزرگ‌) حقاً ضرورتي اساسي داشت‌. آنان كه مجبور شده‌اند متون فاقد نشانه‌هاي‌ وصل و فصل و حروف بزرگ را مطالعه كنند (از قبيل آثار عربي‌) اين مطلب را عميق‌تر درك‌ مي‌كنند. جالب است توجه كنيم كه اين اختراع بزرگ تا ديرزماني هيچ رواجي نيافت‌. حتي تا

Sextus Aelius Paetus .1
Tripartita .2
Jus Aelianum .3
Aristophanes of Byzantium .4