شاگرد حنين اشتباه نشده‌؟) بزرگ‌ترين چشم‌پزشك عرب‌. رسالهٴ تذكرةالكحّالين او در سه مقاله‌ قديم‌ترين كتاب چشم‌پزشكي عربي است كه متن اصلي آن كاملاً در دست است‌.1 قسمتي از آن‌ مبتني بر معلومات قديم و قسمتي براساس تجارب شخصي اوست‌. همراه با شرح جزئيات و بسيار جامع است‌. مقالهٴ اول مربوط است به كالبدشناسي و وظايف الاعضاي چشم‌؛ مقالهٴ دوم‌ دربارهٴ بيماري‌هايي است كه از بيرون ديده مي‌شود؛ و سومي مربوط است به بيماري‌هاي‌ غير مرئي‌، پرهيز غذايي و طب عمومي از لحاظ چشم‌پزشكي‌؛ 130 بيماري با دقت توصيف‌ شده‌؛ و مشخصات 143 دارو ذكر گرديده است‌.

طب چيني‌
وانگ وئي - ته‌

وانگ وئي - ته‌2 در حدود 1027 در زمان سلسلهٴ سونگ برآمد. در 1027 به فرمان امپراتور دو شكل مِسين از بدن انسان ساخت تا فن طب سوزني را (با فرو بردن سوزن‌هايي در آن‌) نمايش‌ دهد، و در آنها 367 نقطه را مشخص كرد. او رساله‌اي هم در اين باره نوشت‌، تحت عنوان تئونگ‌ - جن چن - چيو چينگ‌3.
گويند تلقيح بازدارندهٴ4 آبله دست كم از سدهٴ يازدهم در چين معمول شد. اين روش احتمالاً از هند سرچشمه گرفته‌.

ح‌. تاريخ‌نويسي لاتيني‌، اسلامي‌، ارمني‌، و سرياني‌

مورخان لاتيني نويس‌
اموان فلوري‌

اموان فلوري‌5 در حدود 960 در پريگور6 متولد شد؛ در صومعهٴ فلوري (سن بنوا سورلوار)7 برآمد؛ پس از 1010 درگذشت‌. وقايع‌نويس فرانسوي‌. مهم‌ترين اثرش (شروع پيش از 1004) تاريخ فرانك‌هاست‌8 از ابتدايشان (در زمان تروا!) تا سال 654. اين تاريخ صرفاً از اينجا و آنجا گردآوري شده بود؛ با اين حال از رواج زيادي برخوردار شد. او شرح حال استادش آبو را هم در

1 .به استثناي رسالهٴ احتمالي حنين بن اسحاق (نك نيمهٴ دوم سدهٴ نهم‌) كه م‌. ميرهوف ترجمهٴ آن را فراهم كرده است (آوريل 1926).
Wang Wei-te .2
T'ung-jen Chen-chiu ching .3
prophylactic inoculation .4
Aimoinus Floriacensis ,Aimoin of Fleury .5 Perigord .6
Saint-Benoit-sur-Loire .7
Historia Francorum .8